Zakrzepica żył - czy da się wyleczyć?

Zakrzepica żył - czy można wyleczyć?Zakrzepica żył głębokich jest chorobą naczyń żylnych, będącą powikłaniem upośledzenia przepływu krwi w kierunku serca, zmian anatomicznych samych naczyń żylnych a także zaburzeń krzepliwości krwi. Gdy krew żylna wraca do serca zbyt wolno i zalega w żyłach, wówczas zwiększa się prawdopodobieństwo tworzenia się skrzepów, które hamują przepływ krwi. Każde takie upośledzenie krążenia jeszcze bardziej sprzyja powstawaniu zakrzepów. Zjawisko to najczęściej występuje w dolnych częściach nóg, gdyż znajdująca się tam krew ma szczególnie długą drogę do pokonania w kierunku przeciwnym do sił grawitacji.

Rola zastawek żylnych

Na szczęście natura wyposażyła naczynia żylne w zastawki, które działają podobnie jak wentyl i zapobiegają powrotowi krwi w żyłach, szczególnie w tych momentach, gdy ciśnienie krwi przyjmuje wartość najniższą (rozkurczową), co wynika z charakteru działania pompy ssąco-tłoczącej, jaką jest nasze serce. Istotnym czynnikiem wymuszającym powrót krwi żylnej w kierunku serca jest pompa mięśniowa, czyli skurcze mięśni podudzi podczas chodzenia. Nacisk mięśni na naczynia krwionośne powoduje przepływ krwi w jednym kierunku, gdyż przepływ w drugim kierunku jest zablokowany przez zastawki.

Niestety, zastawki żylne mogą przestać działać prawidłowo, co prowadzi do cofania się krwi, jej retencji w naczyniach oraz powstawania zawirowań krwi w naczyniach, zaburzających przepływ laminarny (równoległy do naczyń). Naczynia zaczynają się rozszerzać, co jeszcze bardziej zwiększa "szczeliny" pomiędzy zastawkami i zmniejsza ich szczelność. Może to doprowadzić do powstawania żylaków. Często mamy do czynienia z jednoczesnym zaburzeniem odpływu limfy, co prowadzi do puchnięcia nóg i tzw. obrzęku limfatycznego. Może również dojść do tworzenia się skrzeplin, czyli zakrzepicy oraz do rozwoju zespołu pozakrzepowego.
Zastawki żylneZastawka skrzep

Dlaczego zakrzepica jest tak groźna?

Niewydolność żylna układu naczyniowego prowadzi do wielu różnych schorzeń naszego organizmu, z których została tutaj wymieniona tylko część. Zakrzepica żył wydaje się jednak być najgroźniejszym schorzeniem, gdyż wiąże się nie tylko z dolegliwościami bólowymi i powstawaniem trudno gojących się ran, ale z uwagi na możliwość oderwania się skrzepu, może dość do zatoru płucnego, który może zakończyć się śmiercią. Wg statystyk, śmiertelność w wyniku zatoru tętnicy płucnej jest nawet większa, niż przy zawale czy udarze mózgu.

Leczenie zakrzepicy

Mikroskrzepy mogą zainicjować zator w naczyniach wieńcowych lub mózgu, prowadząc do zawału serca lub udaru mózgu. Niekorzystnym zajściem procesu zakrzepowego może być także zainicjowanie różnych procesów biochemicznych, mających wpływ na śródbłonek naczyń czy procesy krzepnięcia krwi w całym organizmie.

Należy również pamiętać, że źródłem powstawania zakrzepicy są też właściwości krwi sprzyjające większej krzepliwości (trombofilia). Odpowiada za to szereg czynników, m.in. naturalna skłonność do nadkrzepliwości (trombofilia wrodzona), przebyte choroby (reumatyczne, udar mózgu, czy zawał serca), ciąża, choroba nowotworowa, a także zażywanie niektórych leków. Kolejnym mechanizmem prowadzącym do powstawania zakrzepów są procesy zapalne śródbłonka naczyń.

Metody leczenia

Najczęściej stosowaną metodą leczenia zakrzepicy jest farmakoterapia, szczególnie przy wrodzonych lub nabytych zaburzeniach składu krwi (trombofilia). Nieodzownym elementem profilaktyki w chorobie zakrzepowej jest kompresoterapia, czyli uciskanie na żyły za pomocą specjalnych skarpet, pończoch czy bandaży uciskowych, co ogranicza również stany obrzękowe prowadzące do owrzodzeń. Wiele osób korzysta ponadto z zabiegów fizjoterapii wykorzystujących masaż pneumatyczny, a także elektrostymulację mięśni (pompa mięśniowa).

Przenośna pompa perystaltyczna

Doskonałym rozwiązaniem stosowanym zaledwie od kilku lat jest
Zakrzepica żył głębokich - Venowavepompa perystaltyczna Venowave
, która działa podobnie jak masaż pneumatyczny, ale jest urządzeniem przenośnym i może być stosowana w warunkach domowych. Aparat Venowave może być noszony podczas normalnych zajęć, w trakcie oglądania telewizji, czy podczas długotrwałej podróży. W niektórych krajach (np. w Kanadzie) wiele szpitali wykorzystuje Venowave u pacjentów ze skłonnościami to zakrzepicy poddawanych zabiegom operacyjnym, gdyż u tych osób, dłuższe unieruchomienie jest szczególnie groźne.

Zakrzepica - pompa żylnaSkuteczność Venowave jest dużo większa w porównaniu z kompresoterapią, a sposób działania (aparat zasilany bateryjnie zakładany na łydkę) jest dużo mniej kłopotliwy w porównaniu z dużymi urządzeniami stosowanymi w gabinetach fizykoterapii. Venowave pozwala na ograniczenie stosowania leków przeciwbólowych, przyspiesza leczenie owrzodzeń wywołanych zaburzeniami krążenia, czy generalnie trudno gojących się ran na podudziach czy stopach (nawet przy stopie cukrzycowej!). Może być też stosowany w sytuacjach, gdy z jakiś względów pacjent nie może stosować leków przeciwzakrzepowych albo musi stosować środki, które podwyższają krzepliwość krwi.

Czy zakrzepicę można wyleczyć?

Wszystko zależy od tego, jakie są przyczyny zakrzepicy. Pojedyncze epizody choroby zakrzepowej będące następstwem innych chorób mogą po udanej terapii już nie powrócić. U osób ze skłonnościami do zakrzepicy lub do innych chorób skutkujących niewydolnością żylną, ryzyko pojawienia się zakrzepicy jest oczywiście dużo wyższe. Ponadto, gdy zastawki chociaż raz zostały poddane procesowi zakrzepowemu, to nigdy nie odzyskają do końca swojej dawnej sprawności, co zwiększa ryzyko powrotu choroby zakrzepowej. Raz uszkodzona zastawka nie powraca do swojej funkcjonalności już nigdy, zaburzając pracę i obciążając pracę zastawki położonej poniżej (bardziej dystalnie od serca).

Należy podkreślić, że zakrzepica żył, chociaż rozpoznawana jako niezależna jednostka nozologiczna (osobna choroba), jest wynikiem trwających już procesów chorobowych, a nie nową chorobą, powstałą u osób zdrowych.

Niektóre osoby powinny brać leki do końca życia, ale u innych nie jest to konieczne. W każdym przypadku ważna jest natomiast właściwa profilaktyka choroby zakrzepowej i stałe kontrolowanie stanu układu żylnego. Zakrzepicy nie można bagatelizować podobnie, jak innych symptomów niewłaściwego krążenia żylnego. U osób narażonych na chorobę zakrzepową ważną kwestią jest ruch, wykonywanie określonych ćwiczeń, noszenie materiałów uciskowych podczas dłuższej podróży, stosowanie takich rozwiązań, jak pompa Venowave, a także regularne uzupełnianie płynów.

Profilaktyka zajrzepicy